parallax background

Akt o usługach cyfrowych nową konstytucją internetowych usług.

Tajemnicza dyrektywa Omnibus, czyli o nadchodzącej rewolucji. 5 najważniejszych zmian.
13 czerwca 2022
 

Coraz głośniej słyszeć możemy o wejściu w życie projektu rozporządzenia unijnego nazwanego Digital Services Act (DSA), czyli aktu o usługach cyfrowych.


Wiele portali błędnie nazywa akt dyrektywą, na kształt przepisów RODO, jednakże chciałbym przede wszystkim wskazać, że jest to rozporządzenie.

Rozporządzenie różni się tym od dyrektywy, że to pierwsze ma zasięg ogólny. Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich. Dyrektywa z kolei wiąże każde Państwo Członkowskie, do którego jest kierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawia jednak organom krajowym swobodę wyboru formy i środków.

Czym jest DSA?

P rojekt rozporządzenia unijnego nazwany Digital Services Act (DSA) będzie pełnić rolę kompleksowego zbioru zasad dotyczących świadczenia usług poprzez Internet. Będzie to swoista konstytucja odnosząca się przede wszystkim do sieci społecznościowych, platform zakupowych i innych platform online, których działalność dotyczy obywateli Unii.

Akt o usługach cyfrowych odnosi się w szczególności do obowiązków usługodawców funkcjonujących w przestrzeni internetowej jako pośredników różnego rodzaju tj. dostawców usług dostępu do Internetu, rejestratorów domen, dostawców usług hostingowych, dostawców rozwiązań chmurowych, dostawców dużych wyszukiwarek internetowych, dostawców platform internetowych, etc.

Celem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych (akt o usługach cyfrowych – ang. Digital Services Act, DSA) jest:

· poprawa funkcjonowania jednolitego rynku cyfrowego i zapewnienie skutecznego nadzoru nad usługodawcami działającymi w internecie, · zwiększenie bezpieczeństwa i ochrona wolności wypowiedzi w internecie,
· zwiększenie przejrzystości działania platform internetowych, np. w obszarze reklamy internetowej czy też moderowania treści,
· zagwarantowanie, że bardzo duże platformy internetowe działają w sposób odpowiedzialny w celu ograniczenia ryzyka wynikającego z korzystania z ich usług .

 
 
 
 

Data wejścia i obowiązywania przepisów

23 kwietnia bieżącego roku Komisja Europejska doszła do politycznego porozumienia z krajami członkowskimi Unii Europejskiej w sprawie propozycji aktu o usługach cyfrowych (DSA) z grudnia 2020 r.

Przepisy aktu o usługach cyfrowych zaczną obowiązywać 1 stycznia 2024 r. lub po 15 miesiącach od momentu wejścia w życie, przy czym zastosowanie będzie miała późniejsza data.

Akt nie został jeszcze wprowadzony w życie.

Kogo dotyczy akt?

DSA dotyczy usług pośrednich świadczonych odbiorcom usługi mającym siedzibę lub zamieszkałym w Unii, niezależnie od siedziby dostawców tych usług. Dotyczy to dostawców jednej z usług: zwykłego przekazu, cachingu lub hostingu.

Usługa „zwykłego przekazu” zgodnie z brzmieniem rozporządzenia polega na transmisji w sieci telekomunikacyjnej informacji przekazanych przez odbiorcę usługi lub na zapewnianiu dostępu do sieci telekomunikacyjnej.

Usługa „cachingu” to automatyczne, pośrednie i krótkotrwałe przechowywanie tej informacji wyłącznie w celu usprawnienia późniejszej transmisji informacji na żądanie innych odbiorców.

Usługa „hostingu” to przechowywanie informacji przekazanych przez odbiorcę usługi oraz na jego żądanie. Zalicza się do nich serwisy społecznościowe, platformy handlowe, rezerwacyjne.

DSA wskazuje również na określone kategorie, takie jak „Platformy internetowe”, które zajmują się przechowaniem i rozpowszechnianiem publicznych informacji na żądanie odbiorcy. Wyłączeniem jest tutaj sytuacja, w której powyższe stanowi jedynie nieznaczną i poboczną funkcję innej usługi.

Kolejną kategorią są „Bardzo duże platformy internetowe”, próg wejścia jest tutaj dość wysoki, gdyż platforma musi świadczyć usługi na rzecz średniej liczby aktywnych odbiorców w cyklach miesięcznych w liczbie co najmniej 45 mln na terenie UE.

Uwaga aktu jest przede wszystkim skupiona na pośrednikach, uderzy on w:

· usługi pośrednictwa oferujące infrastrukturę sieciową;
· usługi hostingowe;
· platformy internetowe skupiające sprzedawców i konsumentów;
· bardzo duże platformy internetowe stwarzające szczególne ryzyko rozpowszechniania nielegalnych treści oraz wyrządzania szkód społecznych.

Kary

W DSA przewidziano różnego rodzaju sankcje za naruszenie przepisów Rozporządzenia, w tym wysokie kary pieniężne. Ich górna granica to 6% rocznego światowego obrotu danego dostawcy usług pośrednich w poprzedzającym roku finansowym (art. 59 ust. 1 AUC).

Obowiązki

Każdy z wskazanych powyżej podmiotów będzie musiał dokonać przeglądu swoich warunków, aby upewnić się, że spełnione są określone minimalne wymagania, w tym przejrzystość i uczciwość oraz zawierają informacje o stosowanych zasadach, procedurach. Praktyki moderowania treści również będą podlegać systemowi przejrzystości i sprawozdawczości.

Usługodawcy pośredniczący, jeżeli nie posiadają siedziby w UE, zaś świadczą tam usługi, będą zobowiązani do wyznaczenie lokalnego przedstawiciela w jednym z Państw Członkowskich Unii, w którym są zarejestrowani. Odpowiedzialność dostawców usług hostingowych zostanie zwiększona, zwłaszcza w kontekście zapewnienia przyjaznych mechanizmów usuwania i powiadamiania oraz możliwości zgłoszenia nielegalnych treści przez osoby trzecie. Wskazane mechanizmy muszą zostać zoptymalizowane, aby ułatwić i przyśpieszyć proces w kontekście usuwania nielegalnych treści.

Do nowych obowiązków platform internetowych należy ustanowienie wewnętrznego systemu rozpatrywania skarg, który umożliwia usługobiorcom zgłaszanie zagrożeń oraz składanie skarg elektronicznych w określonym czasie. W kontekście zawieranych umów internetowych, konieczna będzie dokładna weryfikacja sprzedawców oraz informacji przez ich dostarczanych. Ponadto w przypadku oferowania nielegalnych produktów lub treści przez sprzedawcę, platforma przy ich usuwaniu, będzie miała obowiązek prowadzenia rejestru tej czynności. Obowiązkiem będzie także udzielenie szczegółowych informacji na temat parametrów, używanych do identyfikacji odbiorców, do których skierowane są reklamy.

Co z reklamami?

W DSA o usługach cyfrowych wprowadzono dwa ograniczenia dotyczące ukierunkowanej reklamy na platformach internetowych:

· zakazano reklamy ukierunkowanej opartej na profilowaniu małoletnich (art. 24 ust. 1b AUC).
· zakazano reklamy ukierunkowanej na podstawie profilowania z wykorzystywaniem szczególnych kategorii danych osobowych, takich jak orientacja seksualna lub przekonania religijne (art. 24 AUC).

Nowe przepisy wzmacniają również pozycję użytkowników w zakresie zrozumienia i podejmowania świadomych decyzji dotyczących oglądanych przez nich reklam (art. 24 ust. 1 AUC). Użytkownik będzie wiedział czy i dlaczego jest profilowany na potrzeby wyświetlenia danej reklamy, kto za nią zapłacił, a także które treści są sponsorowane.

 
 

Chcesz być informowany o nowych artykułach? Zapisz się do newslettera.


    Yassin Al-Awir
    Yassin Al-Awir
    Prawnik w Kancelarii IT. Do jego zainteresowań należy prawo IT oraz prawo własności intelektualnej. Zapalony fan gór i muzyki alternatywnej.